Op de websites van aanbieders komen termen voor als KOA-vergunning, speelrekening en CRUKS, vaak zonder uitleg. Wie ze wil begrijpen en weten hoe een vergunning te controleren is, heeft een duidelijke leidraad nodig. Hieronder staat wat de termen betekenen, hoe vergunning en keurmerk verschillen, wat de Kansspelwijzer is, wat een vergunninghouder verplicht is en waar op een site informatie over een vergunning te vinden is. Zo ontstaat een korte woordenlijst en een werkwijze die voor elke aanbieder op dezelfde manier toepasbaar is.
Veelgebruikte termen op aanbiedersites
Een aanbiedersite gebruikt vaak een vaste woordenschat die voor nieuwe lezers niet vanzelf spreekt. De termen komen uit de wet en uit de regels van de Kansspelautoriteit (KSA) en staan meestal in de voorwaarden, in de voettekst van de pagina of bij de informatie over verantwoord spelen. Wie ze kent, leest voorwaarden en informatiepagina’s sneller en nauwkeuriger, en merkt meteen waar een uitleg ontbreekt.
Veelgebruikte termen in het kort:
- Speelrekening: de rekening waarop alle transacties met de aanbieder lopen
- KOA-vergunning: de vergunning van de KSA om kansspelen op afstand aan te bieden
- Centraal Register Uitsluiting Kansspelen (CRUKS): het landelijke systeem voor uitsluiting, de gokstop
- Kansspelwijzer: het overzicht van verleende vergunningen op de site van de KSA
- Limiet: een grens die de speler zelf instelt
Het verschil tussen vergunning en keurmerk
Een vergunning is een juridisch begrip. Alleen houders van een KOA-vergunning van de KSA mogen online kansspelen aanbieden aan spelers in Nederland, en die vergunning berust op de Wet op de kansspelen. Een keurmerk of badge op een website is iets anders: het is een logo, meestal van een private organisatie, dat iets zegt over een onderdeel van de dienst en dat de aanbieder zelf plaatst. Een logo vervangt dus geen vergunning, en het ontbreken ervan betekent niet dat een vergunning ontbreekt. Voor lezers is het verschil praktisch: een vergunning is controleerbaar bij de toezichthouder, een keurmerk alleen bij de organisatie die het afgeeft. Een beoordeling begint daarom bij de vergunning.
Vergunning en keurmerk naast elkaar:
| Basis | Wet en toezichthouder | Vrijwillige afspraak of private beoordeling |
| Wie geeft het af | De Kansspelautoriteit | Een private organisatie |
| Controle | Via de Kansspelwijzer | Bij de uitgevende organisatie |
| Verplicht | Ja, voor online aanbod | Nee |
Wat de Kansspelwijzer is
De Kansspelwijzer is het officiele overzicht op de site van de KSA waarin staat welke partijen een vergunning voor online kansspelen hebben. Een casinosite zelf toont in plaats van een overzicht vooral spelrubrieken en een zoekveld onder een hoofdmenu. Een blik op CrazePlay Casino toont die opzet.
Wat een vergunninghouder verplicht is
Een vergunninghouder stelt voor toelating de identiteit en leeftijd van de speler vast, met 18 jaar als ondergrens, en raadpleegt CRUKS voordat iemand wordt toegelaten. Wie is uitgesloten, krijgt geen toegang tot het aanbod van een vergunde aanbieder, ook niet via een andere aanbieder met een vergunning. De uitsluiting geldt namelijk breed en niet per aanbieder.
Vestiging binnen de EU en EER
Een houder van een KOA-vergunning moet zijn gevestigd in de Europese Unie of de Europese Economische Ruimte. Dat laatste gebied omvat de lidstaten van de EU en daarnaast IJsland, Liechtenstein en Noorwegen. De eis gaat over de vestiging van de vergunninghouder zelf, dus over de plek waar het bedrijf juridisch en feitelijk is gevestigd. Een vestiging buiten dat gebied voldoet niet aan de eis. Op de site van een aanbieder staat de vestigingsplaats meestal in de voettekst of in de algemene voorwaarden, naast de bedrijfsnaam en het land van oprichting. Wie een vergunninghouder zoekt, vergelijkt die gegevens met het overzicht van de toezichthouder.
Waar je een vergunning op de site vindt
Aanbieders vermelden hun vergunning doorgaans in de voettekst van de site en in de algemene voorwaarden, vaak met de naam van de vergunninghouder en een verwijzing naar de Kansspelautoriteit. De plek verschilt per site: soms staat de vermelding naast de contactgegevens, soms bij de pagina’s over verantwoord spelen of de algemene voorwaarden.
Zo’n vermelding is een eerste aanwijzing, geen controle. De controle zelf vindt plaats in de Kansspelwijzer, door de naam van de vergunninghouder met het overzicht te vergelijken. Een afwijkende bedrijfsnaam of een ontbrekende vermelding is een reden om verder te kijken. De vermelding op de site en de gegevens in het overzicht horen met elkaar overeen te komen. Ook de schrijfwijze van de bedrijfsnaam en de rechtsvorm zijn handig om te vergelijken, omdat de naam van een merk vaak afwijkt van de naam van het bedrijf dat de vergunning houdt.
Een aanbiedercheck in stappen:
- In de voettekst of de voorwaarden de naam van de vergunninghouder opzoeken.
- De Kansspelwijzer op de site van de KSA openen.
- De naam vergelijken met het overzicht van verleende vergunningen.
- Nagaan of de vestiging in de EU of de EER ligt.
- Controleren of leeftijdscontrole en CRUKS-toetsing in de voorwaarden worden genoemd.
Vertrouwen als kwaliteitsmaatstaf
Vertrouwen in een aanbieder berust op informatie die controleerbaar is. In een volwassen markt is transparantie een kwaliteitsmaatstaf: de aanbieder maakt zijn vergunning, zijn voorwaarden en zijn beschermingsinstrumenten zichtbaar, en de toezichthouder biedt een eigen overzicht ter vergelijking. Dat is een ander uitgangspunt dan een algemene indruk van een website, want een indruk kan misleiden en een controle niet. Daarom wordt de transparantie van een aanbieder steeds vaker gezien als onderdeel van zijn dienstverlening, naast het spelaanbod zelf.
Aanvullende signalen op de site:
- Nederlandstalige spelregels en knoppen
- Bedragen die in euro’s worden weergegeven
- Volledige en leesbare voorwaarden
- Een venster met de sessieduur elke 30 minuten
- Limieten die zelf in te stellen zijn, zonder verplicht minimum
Een overzicht dat meebeweegt
De Kansspelwijzer wordt bijgewerkt wanneer vergunningen veranderen, bijvoorbeeld als er een vergunning bijkomt of vervalt. Een eerder gemaakte aantekening of schermafbeelding kan daardoor verouderd zijn; het overzicht op de site van de KSA zelf is de actuele versie. Wie een aanbieder wil controleren, raadpleegt het overzicht dus op het moment van de controle, omdat alleen de actuele versie zegt wat op dit moment geldt.
Wat de Kansspelwijzer toont en wat niet:
| Verleende vergunningen | Ja | Welke partijen een vergunning hebben |
| Actuele situatie | Ja | Het overzicht wordt bijgewerkt |
| Oordeel over spellen of service | Nee | Het overzicht gaat over vergunningen |
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een vergunning en een keurmerk?
Een vergunning is een wettelijke toestemming van de Kansspelautoriteit en is verplicht voor online aanbod. Een keurmerk is een logo van meestal een private organisatie en vervangt geen vergunning.
Waar staat het officiele overzicht van vergunninghouders?
In de Kansspelwijzer op de site van de Kansspelautoriteit. Het is het juiste overzicht om te controleren welke partijen een vergunning hebben.
Wat betekent KOA?
KOA staat voor kansspelen op afstand. De KOA-vergunning geeft het recht om online kansspelen aan te bieden, en wordt verleend door de Kansspelautoriteit.
Welke landen vallen onder de EU en de EER?
De lidstaten van de Europese Unie, aangevuld met IJsland, Liechtenstein en Noorwegen. Een houder van een KOA-vergunning moet binnen dat gebied zijn gevestigd.
Wat is een speelrekening?
De rekening waarop alle transacties met de aanbieder lopen. Stortingen komen van de eigen betaalrekening van de speler en uitbetalingen gaan terug naar de eigen rekening.
Wordt CRUKS bij elke speler geraadpleegd?
Ja. Een vergunninghouder raadpleegt CRUKS voordat iemand wordt toegelaten, zodat uitgesloten spelers geen toegang krijgen.
